Malatya’nın Kültürel Özellikleri Ve Değerleri

0

Malatya’nın Kültürel Özellikleri ve Değerleri, sıcak kanlı insanı ve yöresel yemekleri ile birlikte birçok kişi tarafından araştırılan bir konu olmuştur.,

Malatya’nın kültürel özellikleri ve değerleri, birbirinden lezzetli tatları, yöresel kıyafetleri, doğal ve tarihi mekanları ile birlikte birçok kişinin ilgisini çekmeyi başarmıştır. Malatya ilimizde ülkemizin en güzide ve kültürel özellikleri bakımından en zengin illerimizden bir tanesidir. Malatya ilimiz Gerek sıcak kanlı insanları ile gerek kültürel değerleri gerekse dünyaya nam salmış kayısısı ile birlikte gönüllerde tahtı kurmayı başarmıştır. Sizlere bu yazımızda Malatya’nın kültürel özellikleri ve değerleri konusunda edinmiş olduğumuz tüm bilgileri aktarmaya çalışacağız.

Malatya’nın Özellikleri

Malatya’nın özellikleri, tarihi zenginlikleri ve kültürel değerleri bir bütün olarak ele alındığında ne denli öneme sahip olduğunu görebilmekteyiz. Her yıl yoğun bir şekilde yerli ve yabancı turiste ev sahipliği yapan bu ilimiz aynı zamanda kayısı üretiminden sağlamış olduğu ekonomi ile de gündeme gelmektedir. Bunların yanı sıra yöresel anlamda da birçok lezzeti bünyesinde bulundurmaktadır. Peki, Malatya’nın özellikleri nelermiş gelin hep birlikte bakalım. Bunun yanı sıra farklı bir kültüre göz atmak istiyorsanız https://www.aylakbilgin.com/erzurumun-kulturel-ozellikleri-ve-degerleri-1533/ yazımızdan Erzurum ilimize ait kültürel değerlere ulaşabilirsiniz.

Malatya’nın Hakkında Bilgiler

Malatya hakkında bilgiler denilince ilk aklımıza gelen muhakkak kayısıdır. Fakat, Malatya ilimizi sadece kayısı ile sınırlandırmak sanırım yanlış olacaktır. 44 Plaka numarasına sahip olan ilimiz, Merkez dahil olmak üzere 15 ilçeye sahiptir. Son dönemlerde Yeni Malatyaspor’un da çıkış yakalaması ile birlikte oldukça büyük bir taraftar kitlesine sahip olduğunu da belirtelim. Tüm bunların yanı sıra türküleri, yöresel kıyafetleri, şenlikleri, tarihi ve doğal güzellikleri ile birlikte oldukça çok merak edildiğini söyleyebiliriz. Peki, Malatya ilimizin diğer özellikleri nelermiş birlikte bakalım.

Malatya’nın ilçeleri;

  1. Akçadağ
  2. Arapgir
  3. Arguvan
  4. Battalgazi
  5. Darende
  6. Doğanşehir
  7. Doğanyol
  8. Hekimhan
  9. Kale
  10. Kuluncak
  11. Malatya
  12. Pütürge
  13. Yazıhan
  14. Yeşilyurt
  15. Gürün

Malatya’nın Nüfusu ve Coğrafi Konumu

Malatya’nın nüfusu 2020 yılında yaklaşık olarak 800 bin olarak gözlemlenmektedir. Son dönemlerde öğrenci sayısında da oldukça büyük artışların görüldüğü ilimizde nüfusunda gittikçe arttığı görülmektedir. Doğu Anadolu Bölgesinde yer alan Malatya ilimiz sağladığı kültürel zenginliklerinin yanı sıra verimli toprakları ile de bilinmektedir. Malatya ilimizin sınır komşuları arasında ise; Doğuda Elazığ ve Diyarbakır, güneyde Adıyaman, batıda Kahramanmaraş, kuzeyde Sivas ve Erzincan illerimiz yer almaktadır.

Malatya’nın Tarihi ve Kültürel Özellikleri

Malatya’nın tarihi ile ilgili yapılan araştırmalar üzerinden de görülebileceği üzere çok çok eskilere dayanmaktadır. Doğu Anadolu Bölgesi yukarı Fırat havzasında yer alan Malatya ilimizin çok eski tarihlerden bu yana yerleşim yeri olarak kullanıldığını görmekteyiz. Aslantepe Höyüğü’nde rastlanan izlere göre M.Ö. 8. asra ait Hitit Sarayının oluşu tarihininde bu dönemlere kadar uzadığını bizlere göstermektedir. Kargamış Krallığı, Mitanniler, Hurriler, Sami Babilleri, Asurlular, Medler ve M.Ö. 6. asırda Persler, daha sonra Kommagene Krallığı, Pontus Krallığı, Patlar, Sasaniler ve Romalılar gibi birçok medeniyere ev sahipliği yapan Malatya içerisinde barındırmış olduğu kültürel özellikler ile birlikte de ön plana çıkmaktadır.

Malatya’nın Kültürel Özellikleri

Malatya’nın kültürel özellikleri yukarıda belirtmiş olduğumuz köklü tarihine de bakıldığında ne kadar zengin olduğu görülebilecektir. Kendilerine has konuşmaları, yemekleri, yöresel kıyafetleri ve halk oyunları ile birlikte dillere destan olan Malatya ilimiz özellikle son dönemlerin oldukça popüler illeri arasında yer almaktadır. Sizlere bu yöreye ait bilgileri de aktarmak istiyoruz.

Malatya’nın Yöresel Yemekleri

Malatya’nın yöresel yemekleri denilince ilk akla gelen her ne kadar kayısı olsa da, bu güzel ilimiz her damak tadına uygun diğer yöresel yemekleri ile birlikte de adından oldukça söz ettirmektedir. Başta Kağıt kebabı, Pileke ve Kınalı ekmek olmak üzere birçok lezzeti içerisinde bulunduran Malatya’nın yöresel yemeklerini sizler için  listeledik;

  • Kayısı
  • Kağıt Kebabı
  • Kınalı Ekmek
  • Pileke
  • Taş Küllüğü
  • Gurut Çorbası
  • Analı-Kızlı
  • Kurşun Geçmez Köftesi
  • Gilgirikli Köfte
  • Keloğlan Köftesi
  • Zeytinyağlı Marul Sarması
  • Fasulye Yaprağı Sarması
  • Kabak Çiçeği Dolması
  • Soğan Dolması
  • Patlıcan Dövmesi

Malatya’nın Türküleri

Malatya’nın türküleri sanırım kültürel özelliklerinin en belirgin unsurlarından bir tanesidir. Günümüzde oldukça çeşitli türküleri duyabilmemiz mümkündür. Fakat Malatya ilimiz sanırım bu konuda oldukça uzmanlık bir bölgemizdir. Geçmişten günümüze kadar dillerde dolanan bu türküler arasında Etek Sarı Sen Etekten Sarısın isimli türküden bir bölüm paylaşarak, sizlere diğer türküleri aktaralım.

“Bir köynek diktirdim kolu düğmeli
Herkes kaderine boyun eğmeli
Deli gönlüm çirkine bel bağlama
Sevdiğin yar Malatya’yı değmeli”

  • Etek Sarı Sen Etekten Sarısın
  • Malatya Malatya Bulunmaz Eşin
  • Beni Dertten Derde Saldın
  • Mevlam Birçok Dert Vermiş
  • Ezo Gelin
  • Aşağıdan Bir Yel Esti
  • Çiçekten Harman Olmaz
  • Fırat Kenarında Esvap Yumuşlar
  • Yollar Seni Gide Gide Usandım
  • Aldı Bu Yüreğimi Derd İle Sızı

Malatya’nın Yöresel Kıyafetleri ve Halk Oyunları

Malatya’nın yöresel kıyafetleri konusunu erkek ve kadın olarak ayırarak iki başlıkta incelemek istiyoruz. Erkeklerde  Şalvar, gömlek, yelek, belkuşağı, nakışlı çorap ve siyah renkli yemeni, kadınlar da ise; başa “küllük” denilen ve keçeden yapılmış, çene altından “Sakındırak” adı verilen “fes” giyerler, iple tutturulan fesin üst tepesine “tepelik” bu tepeliğin üzerine yazma ya da siyah beyaz veya mor renklere sahip poşu ince bir kasnağa geçirilerek oturtulur. Günümüzde halk oyunlarında bu yöresel kıyafetleri görebilmeniz mümkündür. Malatya halk oyunları konusunda da sizlere bilgi verelim. Genellikle davul ve zurna eşliğinde oynanılan bu oyunlara aynı zamanda bağlama, cümbüş ve darbuka da eşlik etmektedir. Üçayak, Delilo, Ağırlama, Lorke, Söğüt dalı, Keçike, Berde ve Kolüstü oyunları başta olmak üzere birçok halk oyununun Malatya ilin de oynandığı da belinmektedir.

Malatya’nın Tarihi Yerleri ve Kültürel Özellikleri

Malatya’nın tarihi yerleri ve kültürel özellikleri konusunun hepsini sizlere aktarmaya çalışsak sanırım sayfalar dolusu bilgiye ulaşacağız. Köklü bir tarihe sahip olan Malatya ilimiz aynı zamanda birçok uygarlık ve medeniyete de ev sahipliği yapmıştır. Bundan dolayıdır ki içerisine girdiğinizde tarihin tozlu sayfaları ile karşılaşmaktasınız. Bizler sizlerin Malatya iline yolunuzun düşmesine binaen en çok tercih edilen gezip görülecek yerleri listelemeye çalışacağız.  Sizlerde bu yerleri gönül rahatlığı ile birlikte gezi listenize ekleyebilirsiniz.

  • Günpınar Şelalesi
  • Pınarbaşı Mesire Yeri
  • Aslantepe Antik Kenti
  • Karakaya Barajı
  • Somuncu Baba Camii ve Balık Gölü
  • Sürgü ( Takaz ) Mesire Yeri
  • Arapgir Meydan Köprüsü
  • Battalgazi Kervansarayı
  • Sultansuyu Harası
  • Darende Kudret Hamamı
Cevap Gönder

E-posta adresiniz yorumunuzda yayınlanmayacaktır.

Sitemizi en iyi şekilde kullanabilmeniz için çerezler kullanılmaktadır. Sitemize giriş yaparak çerez kullanımını kabul etmiş sayılmaktasınız.TamamDetaylı bilgi için tıklayınız.